ՔԱՂԱՔԱՊԵՏԸ ՎՐԴՈՎՎԵԼ Է
Իսկ Թեղուտի անտառները շարունակվում են հատվել

Հարցազրույց «Էկո դար» հասարակական կազմակերպության ղեկավար, Թեղուտի պաշտպանության նախաձեռնող խմբի անդամ Հրայր Սավզյանի հետ:

- Ինչո՞վ ավարտվեց Թեղուտի անտառահատման դեմ ձեր պայքարը:

- Բարեբախտաբար կամ դժբախտաբար չի ավարտվել: Մենք հայցով դիմել էինք Վարչական դատարան, մերժում ստացանք, բողոքարկեցինք, էլի մերժում ստացանք:

- Ի՞նչ հիմնավորմամբ էին մերժումները:

- Այն, թե մենք իբր շահագրգիռ կողմ չենք: Բողոքարկեցինք Վճռաբեկ դատարան, որը ընդունեց, որ 3 հայցորդներից մեկը` իմ կազմակերպությունը կարող է հայցվոր դառնալ: Մեր կանոնադրության մեջ գրված է բնության պաշտպանության մասին, եւ ես կարող եմ դիմել դատարան: Մի խոսքով, վարչական դատարանում վարույթ ընդունվեց: Հենց առաջին օրը դատավոր Արծրուն Միրզոյանն առանց կողմերի կարծիքը լսելու որոշում կայացրեց` արագացված կարգով քննություն իրականացնելու վերաբերյալ: Մյուս օրն էլ` մարտի 24-ին, առանց կողմերին լսելու վճիռ հրապարակվեց այն մասին, որ «Էկո դար» կազմակերպությունը շահագրգիռ կողմ չէ: Աբսուրդ մի բան: Մենք էլի բողոքարկել ենք Վճռաբեկ դատարան:

- Հայցն ի՞նչ բովանդակություն ունի:

- Մի շարք որոշումներ, որոնց հիման վրա թույլատրվել է հանքի շահագործումը, մենք համարում ենք ապօրինի եւ պահանջում ենք, որ դրանք առոչինչ ճանաչվեն, որով կկասեցվի ծառահատումների ընթացքը, եւ վտանգավոր թափոնների հարցը կլուծվի:

- Ի՞նչ ընթացքում են շինարարական աշխատանքները:

- Ճանապարհային ենթակառուցվածքներն են կառուցվել եւ ֆաբրիկայի հիմնափոսն է փորվել: Իրենց տվյալներով, 50 հա-ից ավելի անտառ է հատվել:

- Ի՞նչ եք անելու առաջիկայում:

- Օրհուսի կոմիտե գոյություն ունի, որը վերահսկում, հետեւում է, թե ինչքանով է ի կատար ածվում Օրհուսի կոնվենցիան Հայաստանում, որին ՀՀ-ն եւս միացել է: Մենք բազմաթիվ նամակներ էինք գրել նրանց, եւ Կոմիտեն մեր բողոքները քննության էր վերցրել: Մեզ հրավիրեցին Ժնեւ, որտեղ ՀՀ կառավարության ներկայացուցիչն էլ էր եկել: Հիմա սպասում ենք հունիսին կամ սեպտեմբերին` իրենց հաջորդ նիստի ժամանակ, երբ դիրքորոշում կհայտնեն: Նրանք սպասում էին վճռի հրապարակմանը: Բայց հիմա փաստորեն արդարադատության մատչելիության իրավունքն է ոտնահարվել, ինչը Օրհուսի կոնվենցիայի խախտում է:

- Հիմա ծառահատումները շարունակվո՞ւմ են Թեղուտում:

- Պասիվ հատումներ են գնում, որովհետեւ ֆինանսավորում այդպես էլ չհաջողվեց ստանալ: Չնայած «ՎՏԲ» բանկը 2 տարի է խոստացել է 300 մլն դոլարի չափով վարկ տրամադրել «ԷյՍԻՓԻ» ընկերությանը, բայց չի անում: «Վալեքս» ընկերությունն իր ներքին ռեսուրսներով է այդ աշխատանքներն իրականացնում:

- Ի՞նչ եք անելու առաջիկայում` ծառահատումներն արգելելու ուղղությամբ:

- Հիմա փորձ ենք անում «ՎՏԲ» բանկի հետ բանակցել: Մենք կներկայացնենք մեր մտահոգությունները` հանքի հնարավոր շահագործման հետեւանքով` հիշեցնելով, որ գործը դատարանում է, որպեսզի բանկը չֆինանսավորի:

- Բացի Թեղուտից, ուրիշ ի՞նչ խնդիրներով է զբաղվում ձեր կազմակերպությունը:

- Մենք մասնակցում ենք նաեւ «Փրկենք ՈՒսանողական այգին» նախաձեռնությանը եւ փորձում ենք որոշ չափով կանխել Ագրարային համալսարանի դիմացի այգում տեղի ունեցող շինաշխատանքները: Մի քանի օրից ստորագրահավաքը կավարտվի, եւ այդ փաստաթուղթը կուղարկենք երկրի առաջին դեմքերին: Գնացել ենք Երեւանի քաղաքապետ Գագիկ Բեգլարյանի մոտ:

- Եվ ի՞նչ էր ասում Բեգլարյանը:

- Նա ասաց, թե պատրաստ է մի խոստում տալ, որ այսուհետ կանաչ, հանրային տարածքներում, իր բառերով ասած` «կատլավան» չի փորվի: Թե ինչ է «կատլավանը», երեւի ինքը գիտի միայն: Բայց նա անընդհատ ասում էր` եկեք համագործակցենք: Երբ մենք հարցադրում արեցինք, որ արդեն շատ վատ է վիճակը, միգուցե մեխանիզմ մշակվի, որ անօրինական կառույցները քանդվեն, որպեսզի այգիները ստանան իրենց նախկին տեսքը` կատարելով նախկին ֆունկցիաները, այդտեղ քաղաքապետը վրդովվեց, ասաց, թե անհնար է, բավարարվեք իմ խոստումով: Կոնկրետ այդ այգու մասով ասաց, որ անհնար է դադարեցնել շինարարությունը, քանի որ ինքն արդեն ստորագրել է թղթերը: Ավելին` մեզ էլ մեղադրեց ինչ-որ քաղաքական նպատակներ ունենալու մեջ՝ իբր թե փորձում ենք վարկաբեկել իրեն:

- Դուք ավելի շատ էկոլոգիական հարցերով եք զբաղվում, բայց անդամագրվել եք «Սարդարապատ» շարժմանը: Ինչո՞ւ:

- Ես ոչ թե որպես «Էկո դար» կազմակերպության ղեկավար եմ անդամակցում «Սարդարապատին», այլ որպես ՀՀ քաղաքացի: Ինչո՞ւ, որովհետեի տեսնում եմ, որ էկոլոգիական խնդիրների լուծումը բացառապես քաղաքական դաշտում է գտնվում: Մենք լավ գիտենք, որ այդ արմատները գնում են դեպի կառավարություն: Կասկածներ ունենք, որ նույն Թեղուտի գլխավոր բաժնետերերը մեր երկրի առաջին դեմքերն են: Ինձ իսկապես մտահոգում է երկրի այս ճգնաժամային վիճակը, որը կապված չէ միայն ֆինանսատնտեսական ճգնաժամի հետ: Այն ուղիները, որ փնտրում է Ժիրայր Սեֆիլյանը` դուրս գալու այս նյութապաշտական իրավիճակից, ինձ շատ հոգեհարազատ են: Այս հոգեւոր, բարոյական դեգրադացիան, որը գոյություն ունի, պետք է վերացնել: «Սարդարապատում» կա դրված նաեւ համախմբման խնդիրը, որպեսզի այն փոքրաթիվ մտավորականները եւ հայրենասեր ուժերը, որոնք բնակվում են Հայաստանում եւ Սփյուռքում, կարողանան ինչ-որ նախաձեռնության մեջ համախմբվել եւ միասին գործել: Մեր մտավորականների մի մասը ստրկամտորեն սպասարկում է իշխանությունների շահերը, իսկ մյուս մասը արտագաղթի ճանապարհն է բռնել:

Հ. Գ. «ՉԻ» տեղեկություններով, Ուսանողական այգում փորված հսկա փոսերից մեկը հեղինակել է ՀՀ գլխավոր դատախազ Աղվան Հովսեփյանի որդին, որը «Յոլկի-պալկի» հայտնի սրճարանի իրական սեփականատերն է: Սակայն դատախազի մամլո խոսնակ Սոնա Տռուզյանը հերքեց դա` ասելով, որ դատախազն ու իր որդին կապ չունեն ոչ փոսի, ոչ էլ սրճարանի հետ:

ԹԱԳՈՒՀԻ ԹՈՎՄԱՍՅԱՆ

chi.am 12.05.10